Tỷ suất lợi nhuận là gì? Công thức và cánh tính đúng quy định

0
1503
Tỷ suất lợi nhuận là gi?

Bạn đang tìm hiểu về tỷ suất lợi nhuận là gì? Công thức và cách tính tỷ suất lợi nhuận đúng quy định hiện nay. Tỷ suất lợi nhuận thể hiện về mức độ hiệu quả đối với các hoạt động của doanh nghiệp. Vì vậy, doanh nghiệp luôn chú ý tính toán tỷ suất lợi nhuận, đồng thời quan tâm đến các yếu tố tác động lên tỷ số này. Để hiểu hơn về các nội dung, mời bạn đọc cùng tham khảo bài viết sau.

Khái niệm tỷ suất lợi nhuận là gì?

Tỷ suất lợi nhuận là tỷ số tính dựa theo phần trăm giữa giá trị thặng dư và toàn bộ tư bản ứng trước. Lợi nhuận là kết quả của toàn bộ mà tư bản đầu tư.

Hiện nay, có hai loại tỷ suất lợi nhuận được quan tâm nhiều nhất chính là tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu, tỷ suất sinh lợi.

Các nhân tố ảnh hưởng tới tỷ suất lợi nhuận

  • Tỷ suất giá trị thặng dư: Tỷ suất giá trị này càng cao thì giá trị tỷ suất lợi nhuận càng lớn và ngược lại
  • Cấu tạo hữu cơ của tư bản: Trong điều kiện có tỷ suất giá trị thặng dư không thay đổi, cấu tạo hưu cơ tư bản càng cao thì tỷ suất lợi nhuận lại càng giảm, đồng thời ngược lại.
  • Tốc độ chu chuyển của tư bản: nếu trong năm tốc độ chu chuyển tư bản càng tăng thì mức tỷ suất thặng dư của tư bản ấy càng lớn kéo tho tỷ suất lợi nhuận đồng thời tăng.
  • Tiết kiệm tư bản bất biến: Trong điều kiện tỷ suất thặng dư và tư bản khả biến không thay đổi, nếu tư bản bất biến càng lớn thì tỷ suất lợi nhuận càng nhỏ.

Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu

Khái niệm

Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu (hay Tỷ suất sinh lời trên doanh thu, Hệ số lãi ròng, Suất sinh lời của doanh thu) là một tỷ số về tài chính dùng để theo dõi tình hình sinh lợi của công ty cổ phần. Nó phản ánh quan hệ giữa lợi nhuận ròng dành cho cổ đông và doanh thu công ty.

Công thức

ROS = (Lợi nhuận sau thuế : doanh thu) x 100

Vai trò

  • Thông qua tỷ suất lợi nhuận dựa trên doanh thu các nhà đầu tư có thể nắm bắt tương đối chính xác về tình hình phát triển của một doanh nghiệp.
  • Thông qua tỷ suất này chủ doanh nghiệp cũng biết mình thu được bao nhiêu lợi nhuận và đã bỏ ra bao nhiêu tiền vốn.

Từ đó sẽ có các phương án điều chỉnh hoạt động kinh doanh – sản xuất của công ty cho phù hợp.

Chỉ số của mỗi ngành nghề trong từng thời kỳ khác nhau nên chúng ta chỉ có thể so sánh chỉ số tỷ suất lợi nhuận doanh thu của những công ty trong cùng một ngành ở cùng một thời kỳ.

Công thức và cách tính tỷ suất lợi nhuận

Tỷ suất sinh lợi

Khái niệm

Tỷ suất sinh lợi là một tỉ số giữa tổng lợi nhuận thu được và tổng số vốn đầu tư trong một kỳ hạn nhất định.

Các kỳ hạn được tính có thể là một tháng, nửa năm, một quý hay một năm…

Có 2 loại tỷ suất sinh lời là: tỷ suất sinh lời trên tài sản, tỷ suất sinh lời trên vốn sở hữu.

Công thức tính và vai trò của ROE (tỷ suất sinh lời trên vốn sở hữu)

Công thức (ROE) = (Lợi nhuận sau thuế : Vốn sở hữu) x 100
Vai trò: ROE cho chủ doanh nghiệp biết được số lợi nhuận được thu về sau khi đầu tư vốn vào sản xuất kinh doanh.

Công thức tính và vai trò của ROA (tỷ suất sinh lời trên tài sản)

Công thức: (ROA) = (Lợi nhuận sau thuế : Tổng tài sản) x 100
ROA thể hiện tính hiệu quả của quá trình tổ chức, quản lý hoạt động kinh doanh – sản xuất của doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, ROA còn là chỉ số giúp phản ánh khả năng sinh lời của tổng tài sản bao gồm cả vốn chủ sở hữu và vốn vay.
Vì vậy khi tính ROA chúng ta cũng cần tính cả lãi suất khoản vay và thuế thu nhập doanh nghiệp.

Do đó, để tính ROA chúng ta còn có thể tính theo 2 cách dưới đây:

ROA = (EBIT – Lợi nhuận trước lãi vay và thuế : tổng tài sản) x 100
ROA = {Lợi nhuận sau thuế + lãi vay x (1 – thuế thu nhập doanh nghiệp)} : tổng tài sản x 100

Ý nghĩa và vai trò của tỷ suất lợi nhuận

Tỷ suất lợi nhuận có thể được sử dụng khá ít ở những lĩnh vực khác nhưng đối với các doanh nghiệp. Đây là công cụ để đo lường mức độ sinh lời của công ty đó nhằm điều chỉnh lại chiến lược kinh doanh sao cho hợp lí hơn. Cụ thể, nó cho biết lợi nhuận chiếm bao nhiêu phần trăm trong tổng số doanh thu.

  • Nếu tỷ suất lợi nhuận mang giá trị dương, điều đó đồng nghĩa là công ty hay doanh nghiệp đó đang kinh doanh có lãi
  • Nếu tỷ suất lợi nhuận mang giá trị âm, điều đó có nghĩa công ty hay doanh nghiệp đó đang kinh doanh bị lỗ và cần điều chỉnh gấp chiến lược kinh doanh

Từ đây, có thể đánh giá, nhận định rằng tỷ suất lợi nhuận càng lớn có nghĩa là lợi nhuận càng chiếm nhiều phần trăm trong tổng doanh thu và có lãi càng lớn. Tuy nhiên, việc xét tỷ suất lợi nhuận còn phụ thuộc rất nhiều vào các đặc điểm kinh doanh của từng ngành nghề cụ thể trên thị trường hiện nay.

Chính vì vậy, khi những nhà quản trị của doanh nghiệp theo dõi tình hình kinh doanh của doanh nghiệp và đưa ra bảng số liệu cần so sánh tỷ số tỷ suất lợi nhuận với tỷ số bình quân của toàn ngành đó mà doanh nghiệp tham gia.

Như vậy, doanh nghiệp mới có cái nhìn tổng quát về mức độ và năng suất kết quả làm việc để đưa ra những phương án kinh doanh trong dài hạn. Đồng thời điều chỉnh có nên tuyển dụng nhân viên kinh doanh hay nhân sự ở các bộ phận khác hay không.

xem thêm: Tổng hợp các loại hình doanh nghiệp hợp pháp tại Việt Nam

Lợi nhuận doanh nghiệp kiếm được từ đâu

Người tiêu dùng hay người chưa có chuyên môn cụ thể về việc kiếm lợi nhuận của những tổ chức kinh doanh thì cho rằng họ sinh lợi từ hoạt động buôn bán sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ. Tuy nhiên, việc tìm kiếm lợi nhuận để sinh ra tỷ suất lợi nhuận có thể xuất phát từ những nguồn khác nhau như sau:

  • Chênh lệch về doanh thu với chi phí từ việc bán sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ tới tay người tiêu dùng so với việc bỏ ra những khoản chi tiêu như chi phí nhân công, nguyên vật liệu, bao bì, phân phối, nhập liệu, thuế,
  • Chênh lệch về mức doanh thu từ những hoạt động tài chính so với chi phí bỏ ra hay phát sinh trong các hoạt động tài chính
  • Chênh lệch về doanh thu so với chi phí ở các hoạt động khác ngoài những hoạt động được kể phía trên

Tỷ-suất-lợi-nhuận

Vai trò của tỷ suất lợi nhuận

Trong kinh doanh, tỷ suất lợi nhuận được ví như là yếu tố thu hút vốn. Khi một doanh nghiệp muốn huy động vốn từ bên ngoài họ cần nâng cao chỉ số này. Ngoài ra, ROS cũng mang nhiều vai trò khác nhau.

Đánh giá mức độ tạo lợi nhuận của công ty

Nếu doanh nghiệp đang sinh lãi thì chỉ số sẽ dương và nếu còn âm là thua lỗ nặng nề. Qua đó, các nhà quản trị sẽ định hướng được các chiến lược cũng như cách thức kinh doanh. Thông qua con số này, bạn cũng có thể dự báo được tình hình thực tế của doanh nghiệp.

Công cụ giúp doanh nghiệp hoặc cá nhân hoạch định chiến lược

Các phương án kinh doanh sẽ phụ thuộc vào các yếu tố, trong đó có tỷ suất lợi nhuận. Khi đưa ra bất cứ chiến lược nào, nhà quản trị cần theo dõi xem nó có hiệu quả hay không bằng cách dựa vào tỷ suất lợi nhuận.

XEM THÊM: Lãi gộp là gì? Công thức và cách tính lãi gộp đúng quy định

TÓM LẠI VẤN ĐỀ: Trên đây là các thông tin cơ bản nhất của tỷ suất lợi nhuận mà các nhà đầu tư hết sức quan tâm.